به شاخه پشتی نخاع ریشه پشتی و به شاخه جلویی ریشه شکمی میگوییم همینطور به قسمتی از ماده خاکستری نخاع که در قسمت پشتی واقع شده شاخ پشتی(محل ورود نورونهای حسی) و به قسمتی از ماده خاکستری که در قسمت شکمی قرار دارد شاخ شکمی (محل ورود نورونهای حرکتی)میگوییم.

اگر به شکل توجه کنید یک برجستگی در ریشه پشتی میبینید که به ان گانگلیون یا گره نخاعی میگوییم که محل تجمع جسم سلولی نورونهای حسی سوماتو سنسوری است به ان عقده پشتی نیز میگویند که در حوزه سیستم عصبی محیطی اند(مهم توجه کنید اولا جسم سلولی نورونهای حسی نخاع خارج نخاع و همینطور در حوزه سیستم عصبی محیطی اند) به انها گره میگوییم نه هسته زیرا هسته مال سیستم عصبی مرکزی است . این نورونهایی که جسم سلولی انها در گره است تک قطبی اند و همانطور که  در میترم گفتیم و قاعدتا همه یادمان هست!!!! این نوع نورون یک اکسون محیطی دارد که از گیرنده ها می اید و یک اکسون مرکزی دارد که به سمت مرکز (نخاع)میرود.

31 جفت عصب نخاعی داریم که اورا ن(حسی) و وابران(حرکتی) هستند

اینکه فکر کنیم به تعداد مهره ها  اعصاب نخاعی داریم اشتباه است زیرا تعداد مهره ها بعد از تولد کم میشود(به 26 تا کاهش میابد) زیرا تعدادی از انها به هم جوش میخورند و بنابر این تعداد اعصاب نخاعی از تعداد مهره ها بیشتر است

اعصاب گردنی 8 جفت

اعصاب سینه ای 12 جفت

اعصاب کمری 5 جفت

و یک جفت اعصاب دنبالچه

اطلاعات حسی از مجاور  شاخ پشتی توسط ریشه پشتی وارد نخاع

اطلاعات حرکتی از مجاور شاخ شکمی توسط ریشه شکمی از نخاع خارج میشود.

اگر مقطع نخاع را نگاه کنیم میبینیم که یک قسمت سفید بخش پروانه شکل خاکستری را در بر گرفته و وسط ماده خاکستری هم یک سوراخ وجود دارد که در تمام طول نخاع کشیده شده است و در ان مایع مغزی - نخاعی وجود دارد  و در بیمارانی که مشکوک به عفونت مننژیت هستند این مایع مورد ازمایش قرار میگیرد

قسمت سفید نخاع در واقع همان اکسون میلینه نورونهاست  و بخش خاکستری هم همان جسم سلولی نورونهاست.

در قطعات سینه ای و قطعات کمری یک شاخ میانی هم وجود دارد که محل عبور نورونهای رده اول مسیر سیستم سمپاتیک است این قسمتو دیگه هر کار کردم نشد تو شکل نشون بدم اما جاش بین شاخ  پشتی ماده خاکستری و شاخ شکمی ماده خاکستری هست.

وسعت این دو بخش سفید و خاکستری در تمام طول نخاع ثابت نیست

همانطور که در شکل بالا میبینید در دو بخش ذخامت کلی نخاع زیاد شده ان هم به خاطر وجود دست و پا ها در ان قسمت هاست زیرا اعصابی که دست و پا را عصب دهی میکنند نیز به نخاع وارد شده اند و اندازه نخاع قطور تر شده است.

این دو ناحیه قطور شده در ناحیه کمری و ناحیه گردنی نخاع قرار دارند

همانطور که در شکل میبینید وسعت ماده سفید از پایین نخاع به سمت بالا در حال افزایش است دلیل اینکه ماده سفید در بالای نخاع بزرگتر از پایین ان است این است که اعصاب مثلا دستها پاها کلیه ها و قلب را در نظر بگیرید این اعصاب همگی با هم از بالا به سمت پایین بدن میایند در ناحه دستها اعصاب دستها از نخاع خارج بنابر این قسمتی از مقدار کلی ماده سفید کاهش میابد سپس اعصاب قلب از نخاع خارج و در پی ان و کمی پایین تر اعصاب کلیه ها خارج که این به کمتر وکمتر شدن مقدار ماده سفید می انجامد و در نهایت اعصاب پا که خود تنها در قسمت پایین قرار میگیرند و همانطور که میدانید نخاع در پایین ترین قسمت خود دارای کمترین مقدار ماده سفید است.